Αποστολικό Ανάγνωσμα: B΄ Κορ. θ΄ 6-11

6 Τοῦτο δέ, ὁ σπείρων φειδομένως φειδομένως καὶ θερίσει, καὶ ὁ σπείρων ἐπ’ εὐλογίαις ἐπ’ εὐλογίαις καὶ θερίσει. 7 ἕκαστος καθὼς προαιρεῖται τῇ καρδίᾳ, μὴ ἐκ λύπης ἢ ἐξ ἀνάγκης· ἱλαρὸν γὰρ δότην ἀγαπᾷ ὁ Θεός. 8 δυνατὸς δὲ ὁ Θεὸς πᾶσαν χάριν περισσεῦσαι εἰς ὑμᾶς, ἵνα ἐν παντὶ πάντοτε πᾶσαν αὐτάρκειαν ἔχοντες περισσεύητε εἰς πᾶν ἔργον ἀγαθόν, 9 καθὼς γέγραπται· ἐσκόρπισεν, ἔδωκε τοῖς πένησιν, ἡ δικαιοσύνη αὐτοῦ μένει εἰς τὸν αἰῶνα. 10 Ὁ δὲ ἐπιχορηγῶν σπέρμα τῷ σπείροντι καὶ ἄρτον εἰς βρῶσιν χορηγήσαι καὶ πληθύναι τὸν σπόρον ὑμῶν καὶ αὐξήσαι τὰ γενήματα τῆς δικαιοσύνης ὑμῶν· 11 ἐν παντὶ πλουτιζόμενοι εἰς πᾶσαν ἁπλότητα, ἥτις κατεργάζεται δι’ ἡμῶν εὐχαριστίαν τῷ Θεῷ·

Νεοελληνική Απόδοση

6 Ας γνωρίζετε δε τούτο· ότι εκείνος που στο χωράφι του σπέρνει με τσιγκουνιά λιγοστό σπόρο, θα θερίση και λίγο σιτάρι. Και εκείνος που σπέρνει απλόχερα, θα θερίση πολύν καρπόν. (Ο καθένας δηλαδή θα αμειφθή από τον Θεόν ανάλογα με όσα δίνει, κατά την δύναμίν του πάντοτε). 7 Ο καθένας ας δίδη σύμφωνα με την αγαθήν διάθεσιν της καρδίας του, όχι με λύπην η από ανάγκην. Διότι ο Θεός “αγαπά εκείνον, που δίδει με καλωσύνην και γλυκύτητα”. 8 Είναι δε δυνατόν ο Θεός να σας δώση με το παραπάνω κάθε δωρεάν, ώστε πάντοτε, σε κάθε τι, να έχετε κάθε επάρκειαν εις υλικά αγαθά και έτσι να προθυμοποήσθε με το παραπάνω δια κάθε καλόν έργον. 9 Με τον τρόπον δε αυτόν θα πραγματοποιηθή και εις σας εκείνο που λέγει η Γραφή· “εσκόρπισεν αφθόνως τας ελεημοσύνας του, έδωκεν στους πτωχούς· η αρετή του μένει και διαλαλείται πάντοτε”. 10 Ο δε Θεός, ο οποίος “παρέχει εν αφθονία σπόρον στον γεωργόν που σπέρνει, και ψωμί προς τροφήν όλων μας”, είθε να χορηγήση, να ευλογήση και να πληθύνη την σποράν των χωραφιών σας και τα άλλα υλικά αγαθά σας και να αυξήση έτσι τους καρπούς της αγάπης και της καλωσύνης σας προς τους άλλους. 11 Ετσι δε να γίνεσθε πλούσιοι εις κάθε καλόν έργον, εις κάθε γενναιοδωρίαν, η οποία συνεργεί δια μέσου ημών, που εξυπηρετούμεν αυτήν την διακονίαν, να εκφράζωνται ευχαριστίαι προς τον Θεόν.

Ευαγγελικό Ανάγνωσμα: Λουκ. στ΄ 31-36

31 καὶ καθὼς θέλετε ἵνα ποιῶσιν ὑμῖν οἱ ἄνθρωποι, καὶ ὑμεῖς ποιεῖτε αὐτοῖς ὁμοίως. 32 καὶ εἰ ἀγαπᾶτε τοὺς ἀγαπῶντας ὑμᾶς, ποία ὑμῖν χάρις ἐστί; καὶ γὰρ οἱ ἁμαρτωλοὶ τοὺς ἀγαπῶντας αὐτοὺς ἀγαπῶσι. 33 καὶ ἐὰν ἀγαθοποιῆτε τοὺς ἀγαθοποιοῦντας ὑμᾶς, ποία ὑμῖν χάρις ἐστί; καὶ γὰρ οἱ ἁμαρτωλοὶ τὸ αὐτὸ ποιοῦσι. 34 καὶ ἐὰν δανείζητε παρ’ ὧν ἐλπίζετε ἀπολαβεῖν, ποία ὑμῖν χάρις ἐστί; καὶ γὰρ ἁμαρτωλοὶ ἁμαρτωλοῖς δανείζουσιν ἵνα ἀπολάβωσι τὰ ἴσα. 35 πλὴν ἀγαπᾶτε τοὺς ἐχθροὺς ὑμῶν καὶ ἀγαθοποιεῖτε καὶ δανείζετε μηδὲν ἀπελπίζοντες, καὶ ἔσται ὁ μισθὸς ὑμῶν πολύς, καὶ ἔσεσθε υἱοὶ ὑψίστου, ὅτι αὐτὸς χρηστός ἐστιν ἐπὶ τοὺς ἀχαρίστους καὶ πονηρούς. 36 Γίνεσθε οὖν οἰκτίρμονες καθὼς καὶ ὁ πατὴρ ὑμῶν οἰκτίρμων ἐστί.

Νεοελληνική Απόδοση

31 Και όπως θέλετε να κάνουν και να συμπεριφέρωνται απέναντι σας οι άνθρωποι, έτσι και σεις να πράττετε και να συμπεριφέρεσθε προς αυτούς. 32 Εάν αγαπάτε μόνον αυτούς που σας αγαπούν, ποία χάρις του Θεού και αμοιβή σας αξίζει; Διότι και οι αμαρτωλοί αγαπούν εκείνους που τους αγαπούν. 33 Και εάν κάνετε το καλόν εις εκείνους μόνον που σας ευεργετούν, ποία ανταμοιβή εκ μέρους του Θεού σας ανήκει; Διότι και οι αμαρτωλοί το ίδιον κάμνουν. 34 Και εάν δανείζετε εις εκείνους, από τους οποίους περιμένετε να πάρετε πίσω τα δανεικά, ποία ευμένεια και ανταπόδοσις από τον Θεόν σας αρμόζει; Διότι και οι αμαρτωλοί δανείζουν τους αμαρτωλούς, δια να λάβουν από αυτούς ομοίας εξυπηρετήσεις εις την ανάγκην των. 35 Αλλά σεις να αγαπάτε τους εχθρούς σας, να ευργετήτε και να δανείζετε, χωρίς να αποβλέπετε εις καμμίαν ανταπόδοσιν και θα είναι ο μισθός σας πολύς και θα είσθε εις την βασιλείαν των ουρανών παιδιά του Υψίστου, διότι και αυτός είναι αγαθός και ευργετικός και προς αυτούς ακόμη τους αχαρίστους και πονηρούς. 36 Γινεσθε λοιπόν εύσπλαχνοι στους γύρω σας ανθρώπους, όπως και ο Πατήρ σας είναι πολυεύσπλαγχνος προς όλους.

ΚΥΡΙΑΚΗ 4 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2026

Β΄ ΛΟΥΚΑ
(Λουκ. στ΄ 31-36) (B΄ Κορ. θ΄ 6-11)

Η αγάπη χωρίς όρια

«Καθὼς θέλετε ἵνα ποιῶσιν ὑμῖν οἱ ἄνθρωποι, καὶ ὑμεῖς ποιεῖτε αὐτοῖς ὁμοίως»

Με τη σημερινή ευαγγελική περικοπή, η οποία προέρχεται από την επί του Όρους Ομιλία του Κυρίου μας, η μητέρα μας Εκκλησία μάς βοηθά να προσεγγίσουμε μια σπουδαία αλήθεια που μπορεί να διαποτίσει κάθε έκφανση της καθημερινότητάς μας: ότι το αληθινό κριτήριο της αγάπης μας για τον Θεό είναι η στάση μας απέναντι στον κάθε συνάνθρωπο. Όλοι οι άνθρωποι αξίζουν την αγάπη μας, χωρίς καμία εξαίρεση ή διάκριση. Ακούσαμε πρωτίστως τον Κύριο να μας διδάσκει: «Καθὼς θέλετε ἵνα ποιῶσιν ὑμῖν οἱ ἄνθρωποι, καὶ ὑμεῖς ποιεῖτε αὐτοῖς ὁμοίως»· δηλαδή, όπως επιθυμείτε να σας συμπεριφέρονται οι άνθρωποι, έτσι ακριβώς να συμπεριφέρεστε κι εσείς σε εκείνους.

Η ανθρώπινη δικαιοσύνη

Η ανταπόδοση των ίσων συνιστά την πρώτη θεμελιώδη αρχή της δικαιοσύνης. Με απλά λόγια, όταν θέλουμε να μας αγαπούν οι άλλοι, οφείλουμε κι εμείς να τους αγαπούμε· αν δεν θέλουμε να μας αδικούν, δεν πρέπει κι εμείς να τους αδικούμε. Αυτή την αρχή τη συναντούμε ήδη από την εποχή της Παλαιάς Διαθήκης.

Η ευαγγελική υπέρβαση

Ο Χριστός όμως, μέσα από τη θεϊκή παιδαγωγία του, προχωρεί πολύ πιο πέρα, αποκαλύπτοντας το ανώτερο νόημα της αγάπης. Η αλήθεια του Ευαγγελίου μάς αποδεικνύει ότι η εν Χριστώ αγάπη υπερβαίνει την συμβατική ανθρώπινη δικαιοσύνη. Με τη δυναμική της υψωνόμαστε σε τέτοιο πνευματικό μέγεθος, ώστε να μπορούμε να αγαπούμε ακόμη και τους εχθρούς μας. Άλλωστε, το να μισεί κανείς αυτόν που τον αγαπά είναι κατάσταση παρά φύσιν, το να αγαπά αυτόν που τον αγαπά εντάσσεται στη σφαίρα του κατά φύσιν. Το να αγαπά όμως αυτόν που τον εχθρεύεται και τον καταδιώκει αποτελεί υπέρ φύσιν υπέρβαση.

Σε αυτήν ακριβώς τη ζωή μάς προσκαλεί ο Κύριος, τονίζοντας: «Καὶ εἰ ἀγαπᾶτε τοὺς ἀγαπῶντας ὑμᾶς, ποία ὑμῖν χάρις ἐστί; Καὶ γὰρ οἱ ἁμαρτωλοὶ τοὺς ἀγαπῶντας αὐτοὺς ἀγαπῶσιν». Στη συνέχεια μάς καλεί να μοιάσουμε στον Ουράνιο Πατέρα μας, ο Οποίος είναι Οικτίρμων και αγαπά ανυποκρίτως όλους τους ανθρώπους.

Επομένως, η δικαιοσύνη του Θεού ταυτίζεται με την αγάπη και τη φιλανθρωπία. Την ταύτιση αυτή υπογραμμίζει εμφαντικά ο Άγιος Νικόλαος ο Καβάσιλας, σημειώνοντας: «Δικαιοσύνην λέγοντες, τὴν ἐνθεωρουμένην τοῖς μυστηρίοις σοφίαν τοῦ Θεοῦ καὶ φιλανθρωπίαν…».

Αυτήν τη θεία δικαιοσύνη εγκολπώθηκαν οι άγιοι της Εκκλησίας μας, όπως οι σήμερον τιμώμενοι: ο Ιερόθεος ο Αθηνών, οι Μάρτυρες Δομνίνη, Βερνίκη και Προσδόκη, καθώς και ο Όσιος Ιωάννης ο Λαμπαδιστής. Με το παράδειγμά τους μας υποδεικνύουν την οδό της αληθινής ζωής που οδηγεί στην αιώνια αγάπη του Θεού.

Αγαπητοί αδελφοί, τα επαναστατικά μηνύματα της σημερινής περικοπής τρέφουν την ψυχή μας για να ακολουθήσει τη θεία δικαιοσύνη και όχι την ατελή ανθρώπινη δικαιοσύνη, η οποία συχνά οδηγεί σε πνευματικά αδιέξοδα. Η αναζήτηση της αληθινής δικαιοσύνης πραγματώνεται μόνο όταν στοιχηθούμε με την υψίστη εντολή του Κυρίου μας: «Ἀγαπᾶτε τοὺς ἐχθροὺς ὑμῶν».

Χριστάκης Ευσταθίου,
Θεολόγος